این پژوهش به بررسی استعاره و نقش آن در شکل‌گیری تصویر هنری در دیوان «مرايا الدمع» اثر حسن آل حطیط عاملی، شاعر لبنانی، می‌پردازد و اشعار عاشورایی این مجموعه را از منظر بلاغی و هنری تحلیل می‌کند. اهمیت پژوهش از جایگاه برجسته استعاره در تصویرپردازی و توانایی آن در تبدیل مفاهیم انتزاعی به تصاویری ملموس و اثرگذار سرچشمه می‌گیرد. استعاره افزون بر غنای هنری، در تعمیق معنا و برانگیختن عواطف مخاطب نیز نقش مهمی ایفا می‌کند.

هدف پژوهش، شناسایی گونه‌های استعاری به‌کاررفته در اشعار شاعر، بررسی کارکردهای زیبایی‌شناختی و معنایی آن‌ها و تبیین نقش استعاره در ساخت صحنه‌های عاشورایی و بازنمایی ابعاد انسانی و معنوی این واقعه است. پژوهش با روش توصیفی ـ تحلیلی انجام شده و نمونه‌های شعری بر پایه مفاهیم بلاغت عربی بررسی شده‌اند. در این میان، استعاره تصریحیه، استعاره مکنیه و شیوه‌های مرتبط با تشخیص و تجسیم مورد توجه قرار گرفته‌اند.یافته‌ها نشان می‌دهد که تصاویر استعاری در دیوان حضوری گسترده و کارکردهایی متنوع دارند؛ از جمله تجسم مفاهیم انتزاعی، جان‌بخشی به عناصر طبیعت، بازنمایی اندوه و سوگ و تقویت مفاهیم معنوی و حماسی قیام امام حسین (علیه‌السلام). همچنین، تشخیص در شکل‌دهی به تصاویر شعری جایگاهی برجسته دارد؛ به‌گونه‌ای که زمان، طبیعت، آسمان، ستارگان و زمین صفات انسانی می‌یابند و سراسر هستی در سوگ شهدای کربلا سهیم می‌شود. در مجموع، استعاره در «مرايا الدمع» صرفاً آرایه‌ای تزیینی نیست، بلکه ابزاری مؤثر برای ساخت معنا، تقویت جنبه‌های عاطفی و معنوی و پویایی بخشیدن به صحنه‌های شعری است و تجربه عاشورا را برای مخاطب زنده‌تر و تأثیرگذارتر می‌سازد.