نوع المستند : مقاله پژوهشی
عنوان المقالة Persian
المؤلف Persian
این پژوهش به بررسی ویژگیهای سبک شعری در مرثیۀ تمیم برغوثی برای رهبر شهید انقلاب اسلامی میپردازد و میکوشد سازوکارهای زبانی و هنریِ مؤثر در شکلگیری گفتمان مرثیه و نیز در تبدیل تجربۀ فقدان فردی به چشماندازی جمعی آکنده از مفاهیم شهادت، مقاومت و جاودانگی را آشکار سازد. پژوهش حاضر با بهرهگیری از روش سبکشناختی ـ کاربردی، سطوح آوایی، ترکیبی، و معنایی متن را تحلیل میکند. یافتهها نشان میدهد که شاعر، قصیدۀ خود را بر تعامل گسترده با مرجعیت قرآنی، نبوی و میراث اسلامی بنا نهاده است؛ بهویژه از طریق فراخوانی مفاهیمی چون آیه، مصحف، شهادت، اهلبیت، امام حسین(ع) و امام علی(ع). این امر به مرثیه ابعاد نمادین و معنوی بخشیده و آن را از حدود مرثیۀ سنتی فراتر برده است. تحلیل همچنین از کارکرد مؤثر تکرار در تأکید بر قداست شهیدان و تثبیت آنان بهمثابۀ نشانههایی دالّ بر حق و هدایت پرده برمیدارد. افزون بر این، اسلوبهای انشایی، مانند استفهام، ندا و امر، در بخشیدن خصلتی گفتوگویی و استدلالی به گفتمان شعر و نیز در برانگیختن حافظۀ دینی و تاریخی مخاطب نقش داشتهاند. همچنین تصویر شعری مبتنی بر نماد، تناقضنما و تشبیه، در بازنمایی فرمانده شهید بهعنوان امتداد زنجیرۀ پیامبران، امامان و شهیدان، نقشی برجسته ایفا میکند. پژوهش در پایان نتیجه میگیرد که شاعر با بهرهگیری از ابزارهای سبکشناختی، مرثیهای آفریده است که گرمای عاطفه، استواری موضع و زیبایی بیان را در هم میآمیزد.
الكلمات الرئيسية Persian